Yöneylem Araştırması Dergisi

VERİ TABANI

ANA SAYFA Makale Dizini Yazar Dizini

MAKALE ÖZETLERİ

Yazarlar	Ao Li, Levent Tunçel
Başlık	Some Applications of Symmetric Cone Programming in Financial Mathematics
Sayı	NOVEMBER 2006 VOLUME: 17 NUMBER: l, 2
Özet
We review a few of the relavitely recent developments in cone programming that seem to have important applications in financial planning. In particular, we go over the semidefinite programming representation of a polynomial inequality as given by Nesterov. We mention some relevant references which show the power of cone programming in portfolio optimization. Then we turn to the recent work of Lobo et al. which showed how to use Second Order Cone Programs to model portfolio optimization problems with transaction costs. We extend their model to a multi-period decision making situation and we allow cash infusions into the portfolio every period. We conclude with some computational experiments using real data.
Anahtar Kelimeler	Convex optimization, semidefinite programming, second order cone, financial mathematics, portfolio optimization

Yazarlar	Birnur Özbaş, İlhan Or
Başlık	Simulation of Maritime Transit Traffic in the İstanbul Channel
Sayı	NOVEMBER 2006 VOLUME: 17 NUMBER: l, 2
Özet
This study involves a functional simulation model for the maritime transit traffic in the İstanbul Channel that investigates the Channel Traffic Rules and Regulations, vessel types, cargo characteristics, meteorological and geographical conditions, pilotage and tugboat services. The simulation model mainly focuses on the transit traffic in the Channel. It assumes two primary transit lanes and one additional lane for overtaking. The entities of the model, which are comprised of five types of vessel, and their attributes are generated randomly according to the historical data. The arrived vessels check if the Channel is available and safe for the passage against the Rules and Regulations. This study provides a platform to analyze the effects of factors such as Maritime Traffic Rules, number of tugboats and pilots, vessel type, traffic density and meteorological conditions on the maritime traffic in the Channels. Results obtained and reported in the study clearly indicate some interesting relationships among these factors. As the effect of six factors on 8 responses are examined, the most significant factor is determined as number of pilots and tugboats in the service, while the second effective factor is the arrival rate of vessels.
Anahtar Kelimeler	Simulation, İstanbul Channel, maritime transportation

Yazarlar	Ömer Akgöbek
Başlık	Veri Madenciliğinde Otomatik Kural Üretebilen Bir Uzman Sınıflandırma Sisteminin Geliştirilmesi
Sayı	NOVEMBER 2006 VOLUME: 17 NUMBER: l, 2
Özet
Bir uzman sistem için en büyük problem bilgilerin elde edilmesi ve değerlendirilmesidir. Bir uzmandan bilgi elde etme, karşılıklı görüşmeler gerektiren, uzun zaman alan, dikkat isteyen ve sistematik çalışmalar gerektiren bir işlemdir. Uzmanlar, uzmanlık bilgilerini günlük çalışmalarında rahatlıkla kullanabilmelerine rağmen, bunları özetleme ve bir uzman sistemde kullanılabilir hale getirmede aynı başarıyı gösteremeyebilirler. Bu bilgilerin değerlendirilmesi ve bir uzman sistem için bilgi tabanı haline getirilmesi ayrı bir uzmanlık ister. Bu çalışmada, REX (REX-1, REX-2, REX-3) ailesi algoritmalarına göre kural üreten ve bu kuralları kullanarak verilen değerlere göre sonuç üretebilen bir sistem geliştirilmiştir. Bu sistem yardımıyla herhangi bir uzmana ihtiyaç duyulmadan kullanıcının kendi veritabanını oluşturması, bilgilerini girmesi ve bu bilgilerden kurallar üretmesi sağlanmıştır.
Anahtar Kelimeler	Data mining, expert system, knowledge acquisition, rule induction

Yazarlar	Beate Brocmüller, Oktay Günlük, Laurence A. Wolsey
Başlık	Designing Private Line Networks
Sayı	NOVEMBER 2004 VOLUME: 16 NUMBER: l, 2
Özet
We study a capacitated network design problem arising in the design of private line networks. Given a complete graph, a subset of its node set (the “hub" set), and point-to-point traffic demands, the objective is to install capacity on the edges (using several batch sizes and nonlinear costs), and route traffic in the resulting capacitated network, so that 1) all the demand between a pair of nodes is routed along a single path, and 2) the demand is either sent directly from source to sink, or via a number of hub nodes. We first formulate an initial integer program, and various approximations to it. Valid inequalities are then derived for a special knapsack problem involving both integer and 0-1 variables arising from the capacity constraints on an edge. These and related inequalities are then used to strengthen the formulations. Computational results using these inequalities within a general purpose branch-and-cut system are presented.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Payam Hanefizadeh, Abbas Seifi
Başlık	A Unified Model for robust Optimization of Linear Programs with Uncertain Parameters
Sayı	NOVEMBER 2004 VOLUME: 16 NUMBER: l, 2
Özet
This paper presents a general model for unification of the robust counterparts of uncertain linear programs (LP). We extend the robust optimization methodology for LP, introduced by Ben-Tal and Nemirovski, to a unified model in which the uncertainty region is approximated by an appropriate norm body. We derive the robust counterpart of an LP whose parameters may fall in any of the  or matrix-norm bodies. An application to portfolio selection shows how an investor’s risk can be measured by a proper norm. Then, various solutions are shown for a practical example. The numerical results indicate that choosing  norm leads to higher utility for an investor when the uncertainty region is large.
Anahtar Kelimeler	Robust optimization, linear programming, data uncertainty, portfolio selection.

Yazarlar	Hugo J. Lara, Clovis J. Gonzaga, Levent Tunçel
Başlık	On the Limiting Properties of the Affine-Scaling Directions
Sayı	NOVEMBER 2004 VOLUME: 16 NUMBER: l, 2
Özet
We study the limiting properties of the affine-scaling directions for linear programming problems. The worst-case angle between the affine scaling directions and the objective function vector provides an interesting measure that has been very helpful in convergence analyses and in understanding the behaviour of various interior-point algorithms. We establish new relations between this measure and some other complexity measures which are used in the complexity analyses of algorithms for linear programming. We also provide a new characterization of the smallest large variable complexity measure of Ye.
Anahtar Kelimeler	Affine-Scaling Direction , Linear Programming, Complexity Measures, Interior-Point Methods

Yazarlar	Alifetah Shahbazov, Vedat Sağlam
Başlık	Asymptotic Analysis and Optimization of the Reliability of Two Unit Systems With Quick
Sayı	NOVEMBER 2004 VOLUME: 15 NUMBER: l, 2
Özet
A redundant system consisting of two dissimilar units and a single repair facility is considered. If the probability that the repair time is larger than the failure time tends to zero, then it is proved that the limiting distribution of the normalised system lifetime is exponential. The maximisation of the mean lifetime of the system with exponential repair times under the restriction that total service rate is fixed is investigated. Under the assumption that mean failure time of units is given it is proved that the mean of the system lifetime is maximised when the failure time of units is constant with probability one. Optimal starting order of units which maximises the mean of the system lifetime is analysed for special cases.
Anahtar Kelimeler	Failure time, Repair time, Working unit, Standby unit, System lifetime, Markov renewal process, Laplace-Stieltjes transform, Stochastic ordering.

Yazarlar	Fulya Altıparmak, Berna Dengiz
Başlık	Yapay Sinir Ağları ile İletişim Ağlarının Güvenilirlik Tahmini
Sayı	NOVEMBER 2004 VOLUME: 15 NUMBER: l, 2
Özet
Bir bilgisayar iletişim ağının tasarımında dikkate alınması gereken en önemli kriterlerden birisi iletişim ağının güvenilirliğidir. Güvenilirlik, bu tür tasarım problemlerinde amaç fonksiyonu veya kısıt olarak dikkate alınır. Bir iletişim ağının çalışıyor olmasını tanımlamak için deterministik veya olasılıklı güvenilirlik kriterleri kullanılır. Bu çalışmada, olasılıklı kriterler sınıfında yer alan tüm-terminal güvenilirliği dikkate alınmıştır. Tüm-terminal güvenilirliği, ağdaki her düğümün diğer düğümler ile iletişim kurabilme olasılığıdır. Ancak, güvenilirliğin tam değerinin hesaplanması NP-zor problemdir, yani hesaplama zamanı ağın boyutuna bağlı olarak üstel artış gösterir. Bu nedenle, bu çalışmada ağ güvenilirliğinin tahmini için yapay sinir ağları (YSA) önerilmekte ve YSA’nın eğitiminde kullanılmak üzere rassal ve faktöriyel olmak üzere iki farklı deney tasarımı ile bir ağ içinde hat güvenilirliklerinin aynı ve farklı olduğu durumlar dikkate alınarak üretilen veri kümelerinin YSA’nın performansı üzerindeki etkileri incelenmektedir.
Anahtar Kelimeler	Ağ Güvenilirliği, Ağ Tasarımı, Yapay Sinir Ağları, Deney Tasarımı

Yazarlar	Hakan Ümit, Bahar Y. Kara
Başlık	Büyük Ölçekli Bir Tehlikeli Madde Taşımacılığının Coğrafi Bilgi Sistemleri Tabanlı Analizi: Shell Türkiye Örneği
Sayı	NOVEMBER 2004 VOLUME: 15 NUMBER: l, 2
Özet
Tehlikeli madde taşımacılığı yıllardır resmi otoritelerin, çevreci grupların, bilim çevrelerinin ve son yıllarda da bazı taşıyıcı firmaların diönemli ölçüde dikkatini çeken bir konu olmuştur. Tehlikeli madde taşımacılığı literatüründe, karayolları üzerindeki tehlikeli madde taşımacılığı ile ilgili iki önemli karar verici grubun iki ayrı problemi yer almaktadır. Birinci grup yani, resmi otoritelerin problemi karayolları üzerinde tehlikeli madde taşıyanların çevreye karşı yarattığı ‘risk’i enazlamaktır. İkinci grup yani, taşıyıcı firmaların problemi ise hem taşımacılıktan kaynaklanan ‘risk’i, hem de kendi taşıma maliyetlerini enazlayan güzergahları seçmektir. Çoğunlukla birbiriyle çelişen bu iki amacın (taşıma ‘risk’ ve maliyetleri), her iki grubun önceliklerini mümkün olduğunca tatmin edebilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada, tehlikeli madde üreten bir firmanın tehlikeli madde taşımacılığı problemine çözümler önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler	Tehlikeli Madde Taşımacılığı, Coğrafi Bilgi Sistemleri

Yazarlar	Çiğdem Alabaş, Berna Dengiz
Başlık	Tabu Arama Algoritması ile Yapay Sinir Ağlarının Eğitimi
Sayı	KASIM 2002 CİLT: 13, 14 SAYI: l, 2
Özet
Yapay sinir ağlarının (YSA) ilham kaynağı biyolojik beynin gücü, esnekliği ve duyarlılığıdır. YSA, beynin temel biyolojik bileşenlerinden sinir hücreleri, synapsis ve dendritelerin matematiksel modeli olup, basit matematiksel elemanlardan oluşmaktadır. YSA'da öğrenme işlemi gözetimli (supervised) ve gözetimsiz (unsupervised) olmak üzere iki şekilde gerçekleşir. Gözetimli öğrenme işleminde, her girdi seti için bir çıktı seti gereklidir ve her ikisi birlikte öğrenme setini oluşturur. Genellikle belirli sayıdaki bu öğrenme çiftlerinin YSA'ya tanıtılması ile öğrenme gerçekleştirilir. Öğrenme sürecinde; YSA'ya bir girdi seti verilir ve çıktısı hesaplanır. Hesaplanan bu çıktı ile mevcut çıktı seti değeri arasındaki sapmayı enküçükleyen bir algoritma uyarınca istenilen sapma düzeyine ulaşılana dek YSA ağırlıkları değiştirilir. Böylece YSA eğitilmiş, dolayısıyla ağırlıklar en iyi değerlerini almış olur. Gözetimli öğrenmede genellikle Geri Yayılma (Back Propagation) algoritması kullanılır. Geri Yayılma algoritması dışbükey olmayan hata fonksiyonunu enküçükleyen ağırlık değerlerini hesaplamak için kullanıldığından yakınsama hızı yavaştır ve yerel eniyi çözümlerde durabilmektedir. Bu nedenle bu çalışmada, YSA'nın ağırlıklarının belirlenmesinde genel eniyilemeyi sağlamak amacıyla bir tabu arama (TA) algoritması sunulmaktadır. Rassal hareket mekanizması ve yayılma stratejileri kullanılarak geliştirilen TA algoritması iki farklı sınıflandırma problemine uygulanarak hem yakınsama hızı, hem de yerel eniyilerden kurtulma ölçütlerine göre değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler	Yapay sinir ağları, Tabu arama, Gözetimli öğrenme

Yazarlar	U. G. Nuriyev, Pınar Dündar
Başlık	Çok Boyutlu Yükleme Probleminin Çözümü İçin Kendi Kendini Düzenleyen Bir Algoritma
Sayı	KASIM 2002 CİLT: 13, 14 SAYI: l, 2
Özet
Bu çalışmada Boole değişkenli çok boyutlu Yükleme(Knapsack) probleminin çözümü için heuristik bir algoritma tasarlanmıştır. Önerilen sert kısıtlama yöntemi, geçerli bilgiye göre çözüm arama sürecinde değişebilen bir esnek tarama şeması tanımlama olanağı sağlamaktadır. Ayrıca, verilen problemin özelliklerine uyan bir taramayı da mümkün kılmaktadır. Yapılan hesaplama denemeleri önerilen algoritmanın verimliliğinin yüksek olduğunu göstermektedir. MS Windows ortamında Delphi 4.0 kullanılarak önerilen algoritmaları içeren KnapsacK paket programı hazırlanmıştır. Makalede KnapsacK paket programı ile yapılan performans testlerinin sonuçları da verilmiştir.
Anahtar Kelimeler	Boole değişkenli çok boyutlu Yükleme problemi, heuristic algoritma, sertkısıtlama yöntemi, kendi kendini düzenleyen algoritma, paket program

Yazarlar	Ching-Wen Chen, Paul H. Randolph
Başlık	Emprical Bayes Analysis for Monitoring A Production Process with Geometric Poisson Properties in the Quality Characteristics
Sayı	KASIM 2002 CİLT: 13, 14 SAYI: l, 2
Özet
For count data of the number of defects per unit, the common assumption is that the Poisson distribution holds. However, the Poisson is not the only underlying distribution for the count of defects. In some situations, the distribution of defects are more appropriately modeled by a compound Poisson distribution. In this paper the underlying distribution is assumed to be the geometric Poisson distribution. A Shewhart-like charting technique incorporated with the empirical Bayes analysis is developed to monitor a production process in which the distribution of defects can be modeled by the geometric Poisson distribution. The empirical Bayes approach utilizes all relevant data since this gains knowledge about the process parameters over time. Using simulated data, the performance of the compound Poisson control charts and classical Poisson-based control chart are compared. The test results show an underestimation of Type I error and thus the number of false alarms generated, if the underlying defect distribution is incorrectly assumed
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Emin Kahya
Başlık	Uzun Dönem Kapasite Artış Planlaması Probleminin Fayda Teorisi Yaklaşımıyla Modellenmesi ve Çözümü
Sayı	KASIM 2000 CİLT: 12 SAYI: l, 2
Özet
Üretim ve hizmet sistemlerinde, talebin zamanla artması halinde, kapasitenin ne zaman ve hangi miktarda arttırılacağı problemleri, uzun dönem kapasite artış planlaması problemi olarak bilinir. Talebin belirli ve zamanla dogrusal olarak arttığı ve planlama uzayının sonsuz olduğu uzun dönem kapasite artış planlaması problemlerinde, genellikle, planlama uzayı boyunca, kapasite artışlarına ilişkin tüm maliyetlerin peşin değeri toplamının en küçüklenmesi amaçlanmaktadır. Bu çalışmada, fayda teorisinin temel özellikleri kullanılarak, toplam maliyetin en küçüklenmesi yerine, toplam maliyetin karar vericiye olan faydasının en büyüklenmesini amaçlayan bir kapasite artış modeli sunulmuştur. Maliyetin karar vericiye olan faydasının üstel fayda fonksiyonu ile belirlenebilmesi halinde, kapasite artışı fayda fonksiyonu gelişebilmiş, modelin analitik çözümü ve amaç fonksiyonunun konkavlığı araştırılmıştır. Model, gerek diğer fayda fonksiyonu tipleri ve gerekse maliyet ve talep parametreleri için irdelenmiştir. Önerilen yaklaşım, bir hastahanenin ortopedi servisinin kapasite artış planlaması için uygulanmış ve en iyi çözüm GINO paket programıyla bulunmuştur. Ayrıca, modelde yer alan en önemli parametreler için duyarlılık analizleri yapılarak dikkat çekici sonuçlar yorumlanmıştır.
Anahtar Kelimeler	Kapasite artış planlaması, Fayda teorisi, Üstel fayda fonksiyonu, Sayısal çözüm, GINO Paket Programı

Yazarlar	İ. Kuban Altınel, Necati Aras
Başlık	Yapay Sinir Ağları ve Uzaklıkların Kestirimi
Sayı	KASIM 2000 CİLT: 12 SAYI: l, 2
Özet
İki yerleşim merkezi arasındaki gerçek uzaklık merkezleri bağlayan en kısa yolun uzunluğu olarak tanımlanır. Bir bölgedeki herhangi iki nokta arasındaki gerçek uzaklığı ölçmek ve saklamak her zaman olanaklı olmayabilir. Bu durumda gerçek uzaklığın kestirilmesi söz konusudur. Uzaklık kestirimi için yagın yaklaşım aralarındaki uzaklığın hesaplanacağı noktalara ait elde edilmesi kolay bilginin parametrik bir fonksiyonu olan kestiriciler kullanmaktır. Daha değişik bir yaklaşım ise uzaklıkları yapay sinir ağları yardımıyla kestirmektir. Bunlardan çok katmanlı algaçlar kullanan yöntemler, parametresiz olmaları nedeniyle önsel herhangi bir model varsaymazlar ve bir öğrenme kümesi üzerindeveriyi doğrudan kullanırlar. Her ne kadar algaç kullanan parametresiz kestiriciler parametreli uzaklık fonksiyonlarına göre daha başarılı olsalar da noktaların herhangi bir kestirim girişiminden önce vektör nicemleme ile kümelenmesi sonuçları daha da iyileştirmektedir. Bu çalışmada uzaklık kestirimleri için yapay sinir ağlarını kullanan yöntemler açıklanmakta ve Türkiye’den örneklenen yerleşim merkezleri üzerinde elde edilen sonuçlar vektör nicemleme ile yapılan kümelendirme sonrası uygulanan parametrik yöntemlerin verdiği sonuçla kıyaslanmaktadır.
Anahtar Kelimeler	Sinir ağları, Taşımacılık, Yapay Zeka, Yer Seçimi, Vektör Nicemleme

Yazarlar	Fulya Altıparmak, Berna Dengiz, Alice E. Smith
Başlık	An Evolutionary Approach for Reliability Optimized In Fixed Topology Computer Networks
Sayı	KASIM 2000 CİLT: 12 SAYI: l, 2
Özet
This paper presents a meta-heuristic approech using a genetic algorithm (GA) to optimize the overall  reliability of computer communication networks with fixed topology subject to a budget constraint. İn most network design problem, such as those faced in hospitals, universities, research centers and commercial business, network topology is fixed because of geographical and physical  contraints and presence of an existing system. When the topology is known, the problem of choosing types of links and computer systems among alternatives, having different reliability and cost, to optimize system reliability is a NP-hard combinatorial problem. The heuristic is shown to be effective and computationally efficient compared to hillclimbing and random search on a suite of diverse test problems.
Anahtar Kelimeler	Genetic Algorithms, Hillclimbing, Random Search, Network Reliability, Network Design

Yazarlar	Kemal Altınkemer
Başlık	Operations Research and Economics in Applications of Management Information Systems
Sayı	KASIM 1999 CİLT: 11 SAYI: l, 2
Özet
The science of collecting, storing, analyzing, mining, processing and disseminating information for useful and effective decision making is called Management Information Systems (MIS). MIS needs databases, datamarts and data warehouses to store data. Consequently it needs data mining to analyze and observe unexpected relationships between data attributes. It also has to assist business intelligence to provide the required information to the right decision maker at the right time. This is accomplished by the infrastructure for disseminating. It includes how to design and manage computer networks which encompasses INTERNET, INTERNET2, Next Generation Internet. In decision making sometimes you need new techniques such as outsourcing and business process reengineering. Virtual reality, visualization, war gaming, synthetic economic environment for scenario analysis, and Decision Support Systems (DSS), neural networks, Artificial Intelligence (AI) to make decisions help agents have the information at the right time for the right person. OR has extensively been used to design tools such as databases, computer networks. In the uncertain environment we live in, Economics and OR together help to solve problems, such as allocating scarce resources i.e. bandwidth and pricing the information goods over the Internet.
Anahtar Kelimeler	MIS, Internet, Communication Infrastructure, Network Design, Data Mining, Outsourcing, Business Process Reengineering, OR, Economics

Yazarlar	İlhan Or, Köksal Atik
Başlık	Comparison of Quadratic Assignment Problem Solution Methods for the Automated Assembly of Printed Circuit Boards
Sayı	KASIM 1999 CİLT: 11 SAYI: l, 2
Özet
In this study, "the feeder carriage configuraion problem in electronic component placement machines", which arises in automated assembly of Printed Circuit Borards, is considered. This problem can be formulated as a Quadratic Assignment Problem (QAP), for which a fast and good solution procedure is quite desirable. Furthermore, under some placement machine architectures, the feeder configuration and the placement sequencing problems need to be addressed together, in which case the repeated solution of a QAP is needed in iterative manner, so a fast and good solution procedure becomes very important. The QAP is an NP-hard problem frequently arising in many manufacturing and service industries. There are many heuristic solution procedures with comparable, good performance records on randomly generated data. However, the performance of most heuristic procedures and the quality of the near optimal solutions they generate depend on problem parameters, while in many implementations the problem data carries a certain structure. In this study, some characteristics of the problem parameters is "the PCB asembly feeder configuration environment" (flow dominance, sparsity, etc.) are identified. The performance of various heuristic solution procedures are compared against each other by using test problems and having such characteristics.
Anahtar Kelimeler	Quadratic Assignment Problem, Taboo Search, Simulated Annealing, Genetic Algorithms, Operations Sequencing

Yazarlar	Fikri Karaesmen, Surendra M. Gupta
Başlık	Service Control In A Finite Buffered Queue With Holding and Setup Costs
Sayı	KASIM 1998 CİLT: 9, 10 SAYI: l, 2
Özet
We consider a finite buffered queue where the queue length is controlled by shutting down and restarting the server. In particular, we analyze the problem with the inclusion of holding costs for customers (or items) whereas previous research concentrated on the case without holding costs. To study the effect of holding costs, we first establish some stochastic comparisons that permit us to compare different operating policies. These comparisons lead to sufficient conditions that can simplify the structure of the policy. We also present new results on the queue length distribution for the system. Our methods enable us to obtain the queue length distribution in closed form for phase type service distributions. As a consequence, we provide extensive numerical examples over a range of the problem parameters which uncover some intriguing properties ofthe optimal revenue depending on the service time distribution.
Anahtar Kelimeler	Queueing, Stochastic Processes, Control

Yazarlar	Berna Dengiz, Fulya Altıparmak, Akif A. Bulgak
Başlık	Optimization of Stochastic Systems Using GeneticAlgorithms
Sayı	KASIM 1998 CİLT: 9, 10 SAYI: l, 2
Özet
Genetic Algorithms (GAs) are probabilistic search algorithms based on the mechanics of natural selection in genetics. In this study, we propose the use of GAs in simulation optimization in an attempt to extend their domain of applicability to the optimization of stochastic systems such as inventory control system and asynchronous automatic assembly system. Two preliminary application of GAs in simulation optimization are presented. The first application is the optimization of reorder point (s) and target level (S) for a periodic review inventory control system. The second example is the optimization of buffer size of an asynchronous automatic assembly system (AAS). Preliminary results indicate that GAs appear to be promising in simulation optimization.
Anahtar Kelimeler	Genetic Algorithms, Inventory Control System, Asynchronous Automatic Assembly System

Yazarlar	Achille Messac, Surendra M. Gupta, Burak Akbulut
Başlık	Linear Physical Programming: A New Approach toMultiple Objective Optimization
Sayı	KASIM 1996 CİLT: 8 SAYI: 2
Özet
Optimization problems can be partitioned into two categories hereby called blind optimization and physical optimization. In blind optimization the analyst has no knowledge of the physical meaning of the problem at hand, or of the nature of its anticipated solution. In physical optimization the decision maker has substantive knowledge and often clear objectives, regarding aspects of the problem at hand, that can be articulated in physically meaningful terms (e.g. a Return On Investment of 10% is desirable; 8%, tolerable; and 5%, unacceptable). Nearly all operational research or engineering design problems belong to the latter category. This paper explores a new optimization philosophy, linear physical programming, for operational research applications by addressing the distinct issues related to multiple objective optimization: (i) the problem formulation, (ii) the nature of the obtainable solutions, and (iii) thealgorithm.
Anahtar Kelimeler	Physical programming, multi-objective optimization, decision support, goal programming, fuzzy optimization, Multiple Criteria Decision Making(MCDM).

Yazarlar	Tülin Yazgaç, Linet Özdamar
Başlık	Sipariş Üzerine Üretimde Ürün Ailelerine Bağlı BirÜretim Planlama Yaklaşımı
Sayı	KASIM 1996 CİLT: 8 SAYI: 2
Özet
Sipariş üzerine üretim yapan firmalarda, müşteriye teslim tarihi verme olgusunun zorluğu pratikte bilinmektedir. Literatürde, bu konuyla ilgili olarak, önsüre yönetimini sağlayacak olan girdi/çıktı kontrolü gibi yöntemlerle karşılaşılmaktadır. Bu çalışmada ise, sipariş, üzerine üretim sistemleri, ürün sınıflandırılması yapılarak ürün ailesi bazında ele alınmakta ve haftalik üretim planları, kapasite sınırlarının da dikkate alındığı bir doğrusal programlama modeli yardımıyla elde edilmektedir. Geliştirilen modelin ürün ailesi bazında olması, kullanılan değişken ve kısıt sayılarını minimuma indirgemektedir.Teslim tarihleri ise modelin çözümü sonucunda doğal olarak ortaya çıkmaktadır. Ancak, planlamacı, verilebilecek maksimum teslim sürelerini saptama esnekliğine de sahiptir. Modelin çözümü, fazla mesai ve ardısmarlama maliyetlerinin toplamı açısından eniyilenmiş bir Ana Uretim Programi oluşturmaktadır. Ürün ailelerinin geçişleri arasındaki hazirlık süreleri Ana Üretim Programına dahil edildiğinde bazı kapasite aşımlarına yol açmaktadır. Bunun engellenmesi amacıyla, normal kapasite sınırlarının revize edildiği iteratif bir algoritma önerilmiştir. Bu algoritmanın amacı, haftalararası yükü dağıtarak hazirlık sürelerine yer açmaktir.Önerilen model ile iteratif algoritma, bir mobilya fabrikasında üretimin planlanması amacıyla uygulanmış, ve elde edilen sonuçlar gerçekleşen üretim ile karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırma sonucunda, toplam maliyetin önemli ölçüde azaldığı ve haftalararası yükün olabildiğince dengelendiği görülmektedir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	M. Selim Aktürk, İhsan Durusoy
Başlık	Joint Economic Lot-Sizing Approach to the Just-In-Time Purchasing Problem
Sayı	KASIM 1996 CİLT: 8 SAYI: 2
Özet
In a just-in-time (JIT) environment, purchaser demands frequent deliveries of small lots from the suppliers. However, this issue is settled between the purchaser and supplier depending on the existing balance of power. The result of such decisions may end with ordering policies not compatible with JIT logic and place some disadvantages to either one of them or both. Furthermore, these policies may not consider the effect of transportation cost on the optimal ordering and shipment size quantities. A general joint economic lot size (JELS) model is developed under deterministic conditions focusing on the shipment size and its impact on the joint total cost, which also includes the transportation cost. Then a computational analysis is performed between individual lot size models and the proposed JELS model by utilizing a full factorial design. Finally, the effects of the experimental factors on the joint total cost are investigated by using an analysis of variance test.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Pascal Lang, Reha Yolalan
Başlık	On Finite Multiplier Bounds In Data EnvelopmentAnalysis
Sayı	MAYIS 1996 CİLT: 8 SAYI:1
Özet
The role of the non-archimedean bounds on multipliers iri Data Envelopment Analysis has been the object of discussions in the literature. In this note, we examine some implications of using finite bounds as a proxy and sketch a modified procedure.
Anahtar Kelimeler	Data Envelopment Analysis, Efficiency Measurement.

Yazarlar	İlhan Or, E. Demirkol
Başlık	Optimization Issues in Automated Production of Printed Circuit Boards: Operations Sequencing and Feeder Configuration Problems
Sayı	MAYIS 1996 CİLT: 8 SAYI:1
Özet
Automatic electronic component insertion machines are integral parts of Computer Integrated Manufacturing Systems in electronics industry. During the automated manufacturing of a printed circuit board (PCB), these machines insert electronic components, which are supplied from a set of sequential feeders, into predefined locations on the PCB. The sequencing of the insertion operation and the assignment of the component types to feeders directly influence production rate and overall system productivity. In this research, a heuristic procedure is defined and implemented, where these two interrelated problems are taken up iteratively, first one leading to a four dimensional asymmetric, non-Eucledian traveling salesman problem and the second one leading to a quadratic assignment problem. Through this approach, near optimal, but very practical and effective insertion sequences and feeder assignments can be generated for electronic components insertion machines. Result obtained for a series of random testproblems are quite encouraging and will be presented, along with some important insights they have led to, about the developed solution procedure. An implementation to a real case, in a TV set production facility, will also be presented and, with this context, issues related to the validity of some critical model assumptions will be discussed.
Anahtar Kelimeler	Operations Sequencing, Production Sequencing, Factory Automation, Computer Integrated Manugacturing Systems, Traveling SalesmanProblem, Quadratic Assignment Problem

Yazarlar	Levent Kandiller
Başlık	En İyi İmalat Hücresini Belirleme Problemi
Sayı	MAYIS 1996 CİLT: 8 SAYI:1
Özet
Hücre tipi imalat sistemlerinin tasarımında, en iyi hücreyi belirleme problemi tek bir imalat hücresine konsantre olduğumuzda karşımıza çıkar. Makalede, imalat sistemleri hiperçizge ile modellenip, üzerinde en iyi hücreyi belirleme probleminin formülasyonu verilmiştir. Bu problemin, kısıtlarının belirlediği politopun yüzey (facet) tanımlayan eşitsizliklerinin yardımıyla, amaç fonksiyonunun yarattığı özel halde, polinom zamanda çözülebileceği ispatlanmıştır. Yapılan deneysel analizin sonuçları özetlenmiştir.
Anahtar Kelimeler	Hücre Tipi İmalat Sistemleri, Polihedral Kombinatoriks

Yazarlar	Gülser Köksal, William A. Smith, Jr.
Başlık	A Multi-Stage Application of Quality Function Deployment in Textiles Dyeing and Finishing
Sayı	KASIM 1995 CİLT: 7 SAYI: 2
Özet
This paper presents a (Quality Function Deployment (QFD) application in a textiles dyeing and finishing case. The case has been formulated as a learning exercise for two textiles companies who have participated in this study. The paper presents a QFD application framework and results of the study for the stages of identifying and prioritizing customer requirements, translating those concurrently into product and process specifications, modeling relationships among product and process parameters, and developing process control plans.
Anahtar Kelimeler	Quality Function Deployment, Quality Planning, Quality Assurance, Total Quality Control, Textiles Dyeing and Finishing.

Yazarlar	Emrullah Demirci
Başlık	Üretim Benzetiminde Çıktıların Değerlendirilmesi ve Bir Uygulama
Sayı	KASIM 1995 CİLT: 7 SAYI: 2
Özet
Üretim sistemleriyle ilgili sorunların ve uygun çözümlerin araştırılması benzetim tekniği ile yapılabilmektedir. Özellikle üretim sistemlerinin çalışma stratejilerinin benzetim modeli üzerinde sınanmaları, benzetim çıktılarının değerlendirilmesi ve sonuçların istatistiksel olarak değerlendirilerek çeşitli gösterimlerle verilmesi bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Bu çalışmada geleneksel üretim sistemlerinden atölye tipi üretim sistemi özelliği gösteren her hangi bir atölyenin benzetim sonuçlarının değerlendirilmesi ve gösterimi yapılmıştır. Atölye tipi üretim sistemi için geliştirilen benzetim modeli gerçek sistem verileriyle etkileşimli olarak çalıştırılmış ve benzetim çıktıları istatistiksel olarak değerlendirilerek sonuçlar çizelge, grafik gibi şekillerle verilmiştir.
Anahtar Kelimeler	Atölye Tipi Üretim Sistemi, Benzetim, Benzetim Çıktısı, İstatistiksel Analiz, Uygulama

Yazarlar	Mustafa Ç. Pınar, Stavros A. Zenios
Başlık	An Entropic Approximation of the l1 Penalty Function
Sayı	KASIM 1995 CİLT: 7 SAYI: 2
Özet
We propose an alternative to the well-known quadratic smoothing technique for the l1 penalty function. An entropic function is introduced and is shown to preserve the approximate exactness properties of the quadratic smoothing function. We develop a simple algorithm based on these ideas and give preliminary computational results using nonlinear minimax problems. Numerical results indicate that the performance of the entropic penalty function is comparable to the quadratic smoothing function. Furthermore, it is demonstrated that the penalty algorithm can be competitive with state-of the-art software for nonlinear programming.
Anahtar Kelimeler	Convex Constrained Optimization, Exact Penalty Functions, Smoothing, Approximate Exactness, Entropy Functions, Minimax Optimization.

Yazarlar	Azer Önel, Ömer Saatçioğlu
Başlık	Trend Analysis and Regression Modelling for the Assessment of Research  Performance at a Turkish University
Sayı	MAYIS 1995 CİLT: 7 SAYI: 1
Özet
Higher education institutions in several countries are going through the process of assessing their performance for various reasons. In this paper we discuss trend analysis in detecting changes in research performance and investigate into factors which are likely to affect performance. Multiple regression analyses are conducted to determine factors which are likely to influence research output. We demonstrate their applications with actual data on the operations of a Turkish university. International journal articles per professor is used as a surrogate measure of research output. We also discuss issues related to performance indicators and outline problems associated with data collection.
Anahtar Kelimeler	Assessment of Research Performance, Performance Indicators, Trend Analysis, Regression Modelling

Yazarlar	Esra Doğan, Tayfur Altıok
Başlık	Approximate Analysis of Transfer Lines with Finite Buffers
Sayı	MAYIS 1995 CİLT: 7 SAYI: 1
Özet
We are concerned with performance evaluation of transfer lines, also referred to as synchronous production lines, consisting of unreliable machines connected by conveyors (primary buffers). Upon a machine failure, the part on the machine is discarded. There are finite buffers between the machines to absorb the impact of failures. Parts are placed into a buffer when its downstream machine is down, and parts (if any) are removed from a buffer when its upstream machine is down. Blocking and starvation of the machines exist due to finite capacities of the buffers. We have developed an approximation method to obtain the average buffer contents and the system output rate. Exact results are obtained in the case of a two-machine-line. For longer lines, the approximation method decomposes the system into subsystems of two machines and analyzes them in isolation. The  two-node systems are linked to each other by a fixed-point iteration. The algorithm is shown to be highly efficient and accurate.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Surendra M. Gupta
Başlık	N-Policy Queueing System with Finite Population
Sayı	MAYIS 1995 CİLT: 7 SAYI: 1
Özet
In this paper, the machine interference problem is considered under N-policy service with a startup time (or setup time). The steady state distribution of the number of machines in the system is sought. Closed form solution for such a system is not attainable. However, we observe that it is possible to calculate the steady state probabilities recursively and we derive closed form expressions for them. Also derived are the expressions for the measures of effectiveness of these types of models. Several special cases are considered. It is shown that one of the special cases of the model can easily be extended to incorporate various vacation models. Closed form expressions for those are provided. An efficient and generalized algorithm is presented to find the steady state distribution of the number of machines in the system as well as the measures of effectiveness. An example and some sensitivity results are also presented.
Anahtar Kelimeler	Finite source Queues, N-Policy problem, Vacation models,       Performance-analysis, Machine interference problem.

Yazarlar	Jeffrey E. Teich, Hannele Wallenius, Jyrki Wallenius
Başlık	Advances in Negotiation Science
Sayı	KASIM 1994 CİLT: 6 SAYI:2
Özet
We review the state-of-the-art of negotiation science. Initially, the problem characteristics of negotiations are defined. Literature on behavioral aspects is then reviewed. We continue with a description of the management science negotiation and modeling approach. Reflecting our own research in the field, we emphasize the negotiation analysis modeling aspects, including a description of a number of support systems to aid negotiation processes.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Barış Tan, Sencer Yeralan
Başlık	A Unified Boundary-Interior Model for a Two-Station Continuous Materials Flow Production Line with Station Breakdown
Sayı	KASIM 1994 CİLT: 6 SAYI:2
Özet
A new methodology to solve unreliable continuous materials flow production line problems is presented. A model of an unreliable two-station production line with an interior-station buffer storage and continuous material flow is discussed. The steady-state probabilities are determined by solving a set of differential equations. The model uses a limit argument to describe the behaviour of the system during the periods of blocking and starvation. Closed-form expressions are developed for the system availability and expected level of the buffer. Limiting behavior of the production rate and the expected level of the buffer are examined.
Anahtar Kelimeler	Production lines, buffer, differential equations, steady-state probablities, stochastic processes, production.

Yazarlar	İ. Kuban Altınel, Necati Aras
Başlık	Türkiye İçinde Karayolu Uzaklıklarının Yaklaşık Hesabı
Sayı	KASIM 1994 CİLT: 6 SAYI:2
Özet
Bir bölge içinde iki nokta arasındaki gerçek yol uzaklığını, bütün nokta çiftleri için ölçmek, her zaman olanaklı olmayabilir. Böyle bir durumda noktalar arsı uzaklık, nokta koordinatlarının parametrik bir fonksiyonu yardımı ile kestirilebilir ki, bu da parametre değerlerinin seçimini gündeme getirir. Bu makale,Türkiye içinde yol uzaklıklarının kestrimi üzerine gerçekleştirdiğimiz yeni çalışmalarla ilgili ayrıntı ve sonuçları içermektedir. Çalışmamızda önce, ölçekli bir ülke haritası üzerinde 28 ile ait koordinat değerleri ve bu iller arasındaki 378 gerçek uzaklık ölçülmüş, daha sonra bu veri yardımı ile, yaygın olarak kullanılan, ilki nokta koordinatlarının L2 normunu, ikincisi Lp normunu, üçüncüsü de Lp normunun bir türevini kullanan üç uzaklık ölçütünün parametreleri belirlenmiştir. Belirlenen bu değerler, çeşitli hata ölçütlerini enküçükleyen eniyileme modellerinin çözümü ile elde edilmiştir. Uzaklık ölçütlerinin kestirim başarımları da incelenmiş ve karşılaştırılmıştır.
Anahtar Kelimeler	Türkiye, Kestirim, Veri Modelleme, Yol Uzaklığı

Yazarlar	Cihan H. Dağlı
Başlık	Artificial Neural Networks For Intelligent Manufacturing
Sayı	MAYIS 1994 CİLT: 6 SAYI:1
Özet
The ability to respond quickly to market changes and the need to have continuous improvements are imposing new requirements to manufacturing companies today. There are also changes in techniques that we use for solving manufacturing engineering problems due to recent advances in computer technology. Artificial neural networks, genetic algorithms, and artificial intelligence emerged as alternatives to classical techniques that have been in use for some time. This paper summarizes the basics of these technologies and demonstrates their impact on selected manufacturing problems. In the first four sections of the paper, the basic concepts of the artificial neural networks, genetic algorithms, and well-known paradigms, backpropagation, ART and reocognitron, are discussed. Later in the paper, the use of artificial neural networks are demonstrated for the solution of various manufacturing problems, namely; scheduling, autonomous part assembly, stock cutting, group technology, and control. Results obtained indicate that this new technology will be an integral part of manufacturing systems in the future.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	İzzet Şahin
Başlık	Impact of Conformance Quality on Preventive Maintenance Cycles and Costs
Sayı	MAYIS 1994 CİLT: 6 SAYI:1
Özet
I first link conformance quality to reliability by a model that captures the effects of process conformance quality, outgoing inspection and the failure time distributions of conforming and nonconforming items. Using this model, and an age-replacement strategy, I address the issues of whether better conformance quality necessarily means lower preventive maintenance costs, and how one can measure the cost differentials induced by different conformance quality levels. I report results on optimal age-replacement cycles and costs, value of information about confromance quality and the value of inspection, using a parameterization that covers most contingencies that may arise in applications.
Anahtar Kelimeler	Reliability, Age-replacement Policies, Value of Information, Value of Inspection.

Yazarlar	Ali Allahverdi
Başlık	Optimal Policies for a Deterministic Two-Machine Semi-ordered Flowshop with Maximum Lateness Objective
Sayı	MAYIS 1994 CİLT: 6 SAYI:1
Özet
This paper considers the two-machine semi-ordered flowshop scheduling problem with an objective of minimizing maximum lateness. A semi-ordered flowshop is a flowshop with the property that if one job has a smaller processing time than another job on any machine, then this relationship will hold on all other machines. A semi-ordered flowshop where the largest processing time for every job occurs on the first machine is called type A whereas if the largest processing time for every job occurs on the last machine it is called type B. This paper shows that if the flowshop is of type A, Longest Processing Time policy minimizes the maximum lateness given that there is a certain relation between a job's processing time and its due date. The paper also shows that Shortest Processing Time policy is optimal with respect to minimizing maximum lateness if the flowshop is of type B and a specified relationship holds between the processing time and due date of a job.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Akif Asil Bulgak, Anthony M. Morielli
Başlık	Impact of Machine Operating and Failure Rates On The Productivity Of A Pharmaceutical Packaging Line: A Rough-Cut Analysis
Sayı	KASIM 1993 CİLT: 5 SAYI: 2
Özet
In general, the performance of a manufacturing system is often reduced by   interruptions throughout the production run. A trade-off between operating rates and failure rates must be made when seeking to optimize system performance. This article presents a rough-cut discrete event simulation based analysis of a real-world pharmaceutical packaging line in which the effects of interruptions on a number of performance measures are examined. Effective experiments are designed and performed to carry out a sensitivity analysis of machine operating rates. The results indicate that either a 5% increase or a 5% decrease in the observed operating rates will significantly improve the overall performance of the line under study.
Anahtar Kelimeler	Pharmaceutical packaging line, simulation, operating rates, failure rates, performance evaluation, rough-cut evaluation, sensitivity analysis.

Yazarlar	I-Ling Lin, Nur E. Özdemirel
Başlık	Implementation of a Sequential Batch Means Procedure for Multivariate Output Analysis in Steady-State Simulations
Sayı	KASIM 1993 CİLT: 5 SAYI: 2
Özet
Conducting a complete simulation study always includes the process of output analysis, for the output data can be used to derive numerical estimates for the desired measures of performance. There are certain output analysis procedures proposed in the literature for steady-state analysis of one output variable at a time. In many simulation studies, however, the analyst is interested in estimating multiple performance measures. This study aims at revising and implementing a well known sequential batch means procedure for multivariate output analysis in steady-state simulations. The multivariate procedure allows the analyst to continue with the run until certain criteria concerning autocorrelation between batch means and relative precision of the confidence interval are satisfied for all output variables. The procedure is implemented in FORTRAN for SIMAN IV models. It is experimented with using two models: an M/M/1 queue and an asynchronous flow line.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Nesim Erkip
Başlık	A Model To Find Optimal Fleet Size
Sayı	KASIM 1993 CİLT: 5 SAYI: 2
Özet
A fleet of vehicles is operated to fulfill a program or a mission. At least k operational vehicles (components) are required to complete the program. There are cost penalties associated both with having an incomplete program and with having idle operational vehicles. The objective is to determine the optimal size of the fleet that minimizes the expected total cost. The problem has a number of application areas such as waste management, transportation and reliability systems. The results obtained are intuitive and operational as the optimality condition requires to operate the vehicles with highest availabilities.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Muhittin Oral, Ossama Kettani, Mohamed Daouas
Başlık	A Methodology for Country Risk Rating
Sayı	MAYIS 1993 CİLT: 5 SAYI:1
Özet
This paper, unlike many of the conventional articles published in the country risk literature, does not aim at reproducing or explaining the country risk ratings provided by international financial institutions or evaluation agencies such as Euromoney, Business Environment Risk Index, Institutional Investor, and International Country Risk Guide. What it attempts to achieve instead is to develop a new concept and methodology for country risk rating which is "prescriptive" and "consensus forming" in nature. The proposed methodology is based on four major premises: (1) a country is a socio-economic system which uses human, natural and financial resources to produce the goods and services needed, (2) a country as socio-economic system is given the chance to evaluate itself in a way that is most favourable to itself, called "country self evaluation", (3) countries are considered as the real stakeholders in the process of risk evaluation and thus they are allowed to rate each other according to their own values called "country cross-evaluation" and (4) the level of consensus achieved in classifying countries is miximized in order to decrease possible resentment between the countries in distributing international founds to sovereign borrowers.
Anahtar Kelimeler	International Finance, Country Risk, Evaluation, Consensus Formation, Group Decision Making, Mathematical Programming, Multiple Criteria Analysis.

Yazarlar	Alan Mercer
Başlık	Modelling Market Shares
Sayı	MAYIS 1993 CİLT: 5 SAYI:1
Özet
Relating market shares to the prices, promotions, advertising and retail availabilities of competing brands is a common, well researched problem. However, the first steps are to examine the validity of the data and definiton of market shares. The arguments of including lagged market share as an explanatory variable are ill-founded. The choice between the multiplicative and attraction models depends on the complexity of the market, including the number of brands. This also affects the form of the parameters, which have values that change over time. The objective is not simply to obtain a good fit to the observed market shares with reputable statistical  procedures. Most important is having a well specied model with parameters having values which marketing management accept as being totally credible.
Anahtar Kelimeler	Marketing, Modelling.

Yazarlar	M. Murat Köksalan, Özgür Öden
Başlık	Visual Interactive Approaches For Bicriteria Decision Making
Sayı	MAYIS 1993 CİLT: 5 SAYI:1
Özet
In this paper we develop visual interactive approaches for bicriteria decision making problems. We consider the discrete alternative and continuous solution space problems separately. In both cases we assume that ·the decision maker has an underlying quasiconcave utility function. In the discrete alternative problem, the decision maker is required to compare pairs of alternatives. An analyst chooses the pairs of alternatives to be presented to the decision maker by making use of graphical displays. The responses of the decision maker are used to eliminate inferior alternatives and the approach converges to the most preferred alternative. For the continuous solution space problem we assume a compact polyhedral set and two linear objectives. The approach first converges to the neighborhood of the most preferred solution through a series of interactions made with the decision maker by the use of graphical displays. Then the decision maker is required to conduct a visual interactive search in this neighborhood to identify the most preferred solution.
Anahtar Kelimeler	Bi-Criteria, Visual Interactive Approach, Utility.

Yazarlar	Muhittin Oral
Başlık	Sınai Rekabet Gücü
Sayı	ARALIK 1985 CİLT: 4 SAYI: 2
Özet
Rekabet gücünün sınai kuruluşlarda oluşturulması ve etkin biçimde kullanılması iç ve özellikkle dış pazarlarda başarı sağlamanın temel koşıoludur. Rekabet gücünü oluşturamayan, veya oluşturduğu rekabet gücünü kullanamayan sınai firmalar beklentilerini gerçekleştiremezler. belki de zamanla piyasadan silinip giderler. Başka bir deyişle, bir sınai kuruluşunun başarısı oluşturduğu ve kullnadığı rekabet gücü düzeyine eşdeğerdir. Bu nedenle alınan stratejik kararların temelini rekabet gücünü artırıcı tedbirler dizisi oluşturur. Dış ülkelerde, özellikle A.B.D.'de, rekabet gücü konusu üzerindeki çalışmalar Japon ve Avrupa rekabetine karşı koyabilmek için son yıllarda yoğunlaştırılmıştır. Benzer çalışmalar 1981'lerden beri Türkiye'de de sürdürülmektedir. Bu bildirinin amacı Türk imalat sanayiinde mikro ve makro düzeyde gerçekleştirilen bazı araştırmaların sonuçlarını özetlemek olacaktır. Burada hemen vurgulanması gereken önemli bir husus şudur: Bildirideki kavramlar ve modeller 40 civarında sınai kuruluşta 150'yi aşan üst-kademe yöneticileri ile yapılan ortaklaşa çalışmalar sonucu olarak ortaya çıkarılmıştır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	İsmail Burhan Türkşen
Başlık	Bulanık Kümeler Kuramı Uygulamaları'na Ek Açıklamalar
Sayı	ARALIK 1985 CİLT: 4 SAYI: 2
Özet
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	H. J. Zimmermann
Başlık	The First EURO Golden Medal Lecture
Sayı	ARALIK 1985 CİLT: 4 SAYI: 2
Özet
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	İsmail Burhan Türkşen
Başlık	Bulanık Kümeler Kuramı ve Uygulamaları
Sayı	HAZİRAN 1985 CİLT: 4 SAYI: 1
Özet
Yirmi yıldan beri gelişen "Bulanık Kümeler" kuramı ve amaçları gözden geçirilecek; "Olasılık" ve "Olabilirlik" kuramları arasındaki yanlış anlayışlar üzerinde durulacak; ve tanımlanabilen işleçlerin özellikleri tartışılacaktır. Bulanık ve olasılık esemelerinin, bir ölçün belirsizlik esemesi altında kapsandığı ileri sürülecektir. Bu ölçün belirsizlik esemesi içinde "dazlak adam" ve "berber" paradokslarının çözümü tartışılacaktır. Bu belirsizlik esemesine gerçek-işlevsellik kısıntısı eklenince "Bulanık Küme"ler ve çok değerli esemeler ortaya çıkar. Bu belirsizlik esemesine "Orta Çıkarma" yasasını eklersek, olasılık esemesi türetilir. Her öğenin bir kümeye üyeliği bulanıklık derecesi ile atanır. Bulanıklık derecesi öznel veya bir tanımlama işlevi olarak verilir. Ölçme kuramı belirtilerine dayanarak, öznel verilerin bulanıklık derecesinin ölçü niteliği belirlenir. Öznel verilerin "aralık" tartısında olduğu deneysel va kuramsal yollardan saptanmıştır. Bulanık küme kuramı yöneylemin çeşitli alanlarında uygulamaya konmuştur. İki uygulama örneği gözden geçirilecektir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Ömer S. Benli, H. İbrahim Gürbüz
Başlık	Büyük Ölçekli Bir Doğrusal Programlama Problemine Benders Ayrıştırmasının Uygulanması
Sayı	HAZİRAN 1985 CİLT: 4 SAYI: 1
Özet
Ulusal kömür üretim ve dağıtım için önerilen sistem yaklaşık olarak büyük ölçekli bir doğrusal program ile formüle edilebilir. Bu problem için Benders ayrıştırma ilkelerine dayanan bir çözüm yordamı geliştirilmiş ve örnek veriler ile denenmiştir. Büyük ölçekli matematiksel programların ayrıştırma ilkelerine dayalı yordamları ile çözülmesi beraberinde kendine özgü sorunları da getirmektedir. Bu bildiride, bınların başlıcalarından olan bilgisayar programlama ve hesaplama sorunları, yukarıda değinilen çalışmanın işiği altında irdelenecektir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Ömer S. Benli, İhsan Sabuncuoğlu
Başlık	Tek Ürünlü Üretim/Envanter Modellerinde Sipariş MiktarlarınınmSaptanması İçin Bir Sezgisel Yordam
Sayı	HAZİRAN 1985 CİLT: 4 SAYI: 1
Özet
Tek türlü, deterministic, dönemsel gözden geçirme ve kapasite kısıtı olmayan üretim/envanter modelleri, özellikle malzeme ihtiyaç planlaması (MİP) sistemlerinde kullanılması bakımından önem taşımaktadır. Genelllikle sezgisel yordamların önerildiği bu tür modellerde, varsayımların ve yapısal özelliklerin ayrıntılı incelenmesi gerekmektedir. Bu bildiride, sipariş miktarlarının saptanması için geliştirilen sezgisel yordam ve benzer yöntemler ile karşılaştırılmasının sonuçları sunulmaktadır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Heiner Müller-Merbach
Başlık	Yöneylem Araştırmasında Disiplinlerarası Yaklaşım - Geçmişte ve Gelecekte
Sayı	ARALIK 1984 CİLT: 3 SAYI: 2
Özet
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Ömer Saatçioğlu, Meral Sayın
Başlık	Büyük Kentlerde Otobüs Çizelgeleme Problemine Bir Yaklaşım
Sayı	ARALIK 1984 CİLT: 3 SAYI: 2
Özet
Bu bildiride, nüfusu fazla olan kentlerin kamu taşımacılığında otobüs çizelgeleme problemi için getirilen bir yöntem ele alınmıştır. Yöntem iki aşamadan oluşmaktadır. Yöntemin birinci aşamasında otobüslerin önceden belirlenmiş otobüs hatlarına eniyi dağıtımı yapılmakta; ikinci aşamada ise, dağıtımı yapılan otobüslerin gün boyu kullanımı için değerlendirmeler yapılmaktadır. Otobüslerin dağıtımı aşaması için bir hedef programlama (goal programming) modeli, değerlendirmeler için de bir benzetim modeli geliştirilmiştir. Yöntemin uygulanmasından otobüs çizelgelemesi ile ilgili her otobüs hattına atanan otobüs sayıları ile bunları belirleyen hizmet düzeylerine ilişkin filo kapasiteleri hakkında bilgiler türetilmektedir. Yöntem Ankara'nın otobüs taşımacılığında denenmiştir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Mehmet Savsar
Başlık	Çok Kademeli Otomatik Üretim Sistemleri
Sayı	ARALIK 1984 CİLT: 3 SAYI: 2
Özet
Birden çok ara stokları bulunan çok kademeli otomatik üretim hatlarında güvenilirlik ve verimlilik hesaplamaları oldukça karmaşıktır. Üretim tezgahlarına önceden planlanan bakım uygulandığında ve bozulmalar göz önüne alındığında, hat verimliliğini analitik bir çözüm yöntemi ile saptamak olanaksız duruma gelmektedir. Bu makalede, üretim hattı verimliliğini ve tampon depo kapasitelerinin verimliliğe etkisini kestirmek için, geliştirilen bir benzetim yaklaşımından söz edilmektedir. Benzetim programı, kesikli bir matematiksel model kullanarak bazı sonuçlar elde etmekte ve bir kısım istatistiksel yöntemlerden yararlanarak da sonuçların güvenirliğini kontol etmektedir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	İmdat Kara, Mehmet Çınar
Başlık	Yerleşim Düzenlemesinde Yakınlık ve Maliyet Bileşenli Bir Matematiksel Model
Sayı	ARALIK 1984 CİLT: 3 SAYI: 2
Özet
Yerleşim düzenlemesi sorununun çözümüne yönelik olarak, bilgisayara dayalı özel algoritma içeren birçok yöntem geliştirilmiştir. Bunlardan niceliksel olarak nitelendirilenler, bölümler arası malzeme taşıma ya da iletişim maliyetlerinin enküçüklenmesine yöneliktir. Niteliksel olanlar ise bölümler arası arzu edilen yakınlık düzeylerini temel almakta ve yakınlık düzeylerine ilişkin değerleri enbüyüklemeye yönelmektedirler. Bu bildiride sözü edilen her iki ölçütü de birliktre değerleyen, malzeme taşıma maliyeti ile yakınlık düzeyleri ölçütlerini birlikte kullanarak iyice (suboptimim) bir çözüme ulaşan yeni bir matematiksel model ve bilgisayar uygulaması için algoritması verilmiştir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Cihan Dağlı, M. Yalçın Tatoğlu
Başlık	Metal Plakalardan Kesilecek Şekillerin Yerleştirilmesi İçin Sezgisel Bir Yöntem
Sayı	HAZİRAN 1984 CİLT: 3 SAYI: 1
Özet
Düzgün olmayan şekillerin enküçük fireyi verecek biçimde plakalardan kesilmesi çeşitli sanayi dallarında karşılaşılan bir problemdir. Matematiksel programlama tekniklerinin, şekillerin düzgün olmaması nedeniyle, genel olarak bu problemlerin çözümlerinde yetersiz kalması sonucu, sezgisel yöntemler daha çok kullanılmaktadır. Bu çalışmada, sekillerin tiplerine göre çeşitli sezgisel kurallar kullanılabilen bir bilgisayar yazılım modeli geliştirilmiştir. Geliştirilen yazılım modeli bazı yerli firmalardan alınan verilerle denenmiş ve olumlu sonuçlar alınmıştır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Haluk Gerçek
Başlık	Demiryolu Ağında Triyaj Hizmetlerinin Toplulaştırılması İçin Bir Matematiksel Model
Sayı	HAZİRAN 1984 CİLT: 3 SAYI: 1
Özet
Bu çalışmada, bir demiryolu ağında toplulaştırılmış triyaj garı olabilecek noktalar arasından, öngörülen taşıma istemini karşılamak üzere, en uygun triyaj noktalarının belirlenmesi problemi incelenmiştir. Demiryolu ağı üzere, en uygun triyaj noktalarının belirlenmesi problemi incelenmiştir. Demiryolu ağı üzerinde tolulaştırılmış triyaj garı olabilecek bir j noktasının uygun olup olmadığını gösteren karar değişkeni 0 ya da 1 değerini alabilen xj tam sayı değişkeni ile tanımlanarak dolu ve boş vagonların, öngörülen istemi karşılamak üzere, ağ üzerinde harcadıkları toplam zamanı veren amaç işlevi formüle edilmiştir.Gözönüne alınan döbenmde yapılabilecek triyaj garı sayısı için alt ve üstsınırlar öngörülerek problemin kısıtları tanımlanmıştır. Bu şekilde tanımlanan problem, amaç işlevi doğrusal olmayan bir (0, 1) tam sayı programlama problemidir. Bu problemin çözümü içim Lawler ve Bell tarafından geliştirilen biri "kısmen saymaz" yöntemi kullanılmıştır. Son olarak, incelenen eniyileme problemi Türkiye Cumhuriyeti devlet Demiryolları (TCDD) ağı için çözülmüştür.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	İbrahim Kavrakoğlu
Başlık	Doğrusal Programlamada Fiyat Esnekliği
Sayı	HAZİRAN 1984 CİLT: 3 SAYI: 1
Özet
Doğrusal programlama modeline sabit fiyat esnekliğinin dahil edilmesini sağlayan bir yöntem geliştirilmiş ve üretim planlama problemine nasıl uygulanabileceği çeşitli örneklerle açıklanmıştır. Hataların %1-3 mertebesinde kalmasını sağlayabilen bu yöntem ile çapraz fiyat esnekliği de modele dahil edilebildiği gibi, dinamik planlama modeline de uygulanabilmektedir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Ahmet Alkan
Başlık	Eşleşme Dengelerinin Bulunması
Sayı	HAZİRAN 1984 CİLT: 3 SAYI: 1
Özet
Bu çalışmada iki taraflı bir bölünemez mal piyasasında dengeyi hesap eden bir algoritma sunuyoruz. Bu tür piyasaların örü ("lattice") ve çıkar kutuplaşması özelliklerine değinip, enküçük dengeyi bulan ikinci bir algoritma veriyoruz. Ayrıca denge fiyatlarının bağlı ("connected") bir küme oluşrutduklarını gösteriyoruz.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Ataç Soysal
Başlık	Yöneylem Araştırması Alanında Türkiye'deki Durum, Gelişme Yön ve Olanakları
Sayı	ARALIK 1983 CİLT: 2 SAYI: 2
Özet
Bu bildiride Yöneylem Araştırmasının ülkemizdeki durumunu, araştırma personeli, araştırma kurumları açısından incelenmiş, kamu ve özel sektördeki uygulamalarla ilgili kısa bilgiler verilmiştir. Ülkemizin Yöneylem Araştırması konusunda dünyadaki yeri hususunda bazı tesbitler yapabilmek için ORSA/TIMS ve EURO kongrelerine ülkemizden gönderilen bildiriler diğer ülkelerle karşılaştırılmış, ayrıca ülkemizde yapılan kongrelerle ilgili bilgiler verilerek, bu bilgiler ışığında Yöneylem Araştırmasının ülkemizde memnuyet verici bir gelişme göstermekte olduğu vurgulanmış, bu gelişmenin devam edebilmesi için görüş ve düşünceler açıklanmıştır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Gündüz Ulusoy, Yasef Tovya
Başlık	Gezgin Satıcı Problemi: Bir Yayın Taraması
Sayı	ARALIK 1983 CİLT: 2 SAYI: 2
Özet
Bu bildiride GSP konusunda bir yayın taraması sunulmuştur. Bildiride sadece GSP üzerinde durulmuş, problemin uzantılarına girilmemiştir. GSP yöneylem araştırması teknik yazınında en çok işlenmiş konulardan birisidir. Bir bildiri çerçevesinde tüm bu çalışmaların incelenmesi olanaksızdır. Bu nedenle burada sadece katkıları önemli görülen çalışmalara yer verilmiştir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Murat Dinçmen, Tülin Çebi, Serpil Öztürkoğlu
Başlık	Üretim Benzetiminde Denge
Sayı	ARALIK 1983 CİLT: 2 SAYI: 2
Özet
Bir üretim sürecinin sayısal bilgisayarda kurulan modeli üzerinde incelenmesi benzetim tekniği ile gerçekleşebilmektedir. Bu tekniğin uygulanması sırasında benzetim programının çalıştırılma süresinin belirlenmesi amacıyla denge notasının bilinmesi önem taşımaktadır. Bildiride yaklaşık 50 tezgah ve 1000 çeşit iş hacmine sahip bir atelyenin benzetimde denge noktasının bulunması problemi incelenmektedir. Benzetim, atelye tipi üretim benzetimi, model ve öğeleri, iş yükleme ve iş akış stratejileri, atelye etkinlik ölçütleri gibi kavramların kısa tanıtılmasından sonra benzetimde denge konusu işlenmektedir. Denge noktasını araştıran bazı algoritmaların verilmesinden sonra bunların atelye tipi üretim benzetiminde uygulamaları ele alınmaktadır. Atelye iş yükünün artması ile benzetim hesabı sırasında denge noktasına erişilebilmesinin giderek güçleştiği gözlenmektedir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Çetin Evranuz, Mehlika Miraboğlu
Başlık	Telekomünikasyon Şebekelerinde İletişim Sistemlerinin Eniyi Yatırım Planlaması
Sayı	ARALIK 1983 CİLT: 2 SAYI: 2
Özet
Telekomünikasyon şebekelerinin eniyilenmesinde hedef, santraller arasında doğan talebi iletecek eniyi dağıtım ağını saptamak ve seçilen hatlardaki telekonünikasyon sistemlerinin tiplerini ve kapasitelerini tayin etmektir. Bu hesaplamada, jonksiyon devre sayısı taleplerinin enküçük maliyetle karşılanması ve abonelere yeterli bir servis ve güvenilirlik sağlanması amaçlanmaktadır. Bu çalışmada, probleme yeni bir boyut getirilmiş ve genellikle aday olan sistemlerin teknolojilerinin de seçimi gösterimde içerilmiştir. Bu boyut, problemin önemli bir özelliği olan ve yatırım maliyetlerindeki ölçek ekonomisini de içeren içbükey maliyet işlevinde sıçramalara yol açmaktadır. Problemi çözmek amacıyla ikisi (0,1) karmaşık tam sayı, diğeri (0,1) tam sayı programlama olmak üzere üç tane matematiksel model kurulmuştur. Bu modeller İrlanda telekomünikasyon şebekesinin bir bölümünü oluşturan bir test şebekesi için çalıştırılmış ve karşılaştırılmalı olarak değerlendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Belgin Vardar, Çetin Evranuz
Başlık	Çok Mamüllü ve Sabit Taşıma Maliyetli Bir Sistemde Stok Kontrolü
Sayı	HAZİRAN 1983 CİLT: 2 SAYI: 1
Özet
Bu bildiride, çok sayıda mamülün aynı fabrikadan tedarik edilip stoklandığı bir depolama sistemi için kurulmuş olan stok kontrol politikası tanıtılmaktadır. Sistemde sabit sipariş maliyetinin bulunması nedeni ile her ürün için bağımsız stok kontrol politikasının uygulanması mümkün görülmemiş ve ürün stoklarının (s, c, S) ortak politikası ile kontolu önerilmiştir. Stok kontrol parametrelerinin eniyi değerleri ise, yapılan modellemede tüm işlevsel ilişkilerin matematiksel olarak tanımlanamaması nedeniyle matematiksel eniyileme ve benzetim tekniklerinin ortak kullanıldığı bir iyileştirme algoritması ile saptanmıştır. Bildirinin sonunda gerçek bir uygulama verilmiş olup, önerilen ortak (s, c, S) politikasının bağımsız (s, S) politikalarına göre açık üstünlüğü matematiksel ve grafiksel olarak gösterilmiştir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Müfit Özden
Başlık	Proje Yönetimi Teknikleri ile Altsistem İş Programlarının Eşgüdümlü Planlaması
Sayı	HAZİRAN 1983 CİLT: 2 SAYI: 1
Özet
Bu çalışmada Ankara Belediyesi altbirimleri yıllık programlarının öngördüğü işlerin belediye düzeyinde bir proje olarak ele alınıp eşgüdümlü olarak çizelgelendirilmesi sorunu üzerine eğinilmiştir. Proje iş ağının çizelgelenmesi etkin kaynak kullanımını sağlayarak projenin bitiş süresini kısaltmaya çalışan bir sezgisel programlama ile yapılmıştır. Çizelge çözümler yıllık programdaki bir işin ne zaman yapılmaya başlayacağını ve tamamlanacağını, bu arada hangi kaynakları ne miktar kullanacağını belirtirken işlerin faaliyetler düzeyinde eşgüdümlenmesini de sağlamaktadır. Geliştirilen yöntem 1980 yılı içinde Ankara Belediyesince yıllık programların çizelgelenmesinde kullanılmıştır. Ortaya çıkan bazı aksaklıklara rağmen uygulamanın başarılı olduğunu söylemek mümkündür.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Abdurrahim Korukçu
Başlık	Tarımsal Arazilerin Sulamaya Hazırlanmasında Doğrusal Programlama Tekniğinden Yararlanma Olanaklar
Sayı	HAZİRAN 1983 CİLT: 2 SAYI: 1
Özet
Bu çalışmada, bir tarımsal arazinin sulamaya hazırlanmasıda karşılaşılabilecek farklı koşulların ele alınmasına olanak sağlayıcı ve aynı ölçütler altında diğer projeleme yöntemlerine göre, daha az toplam kazı ve dolgu miktarını verebilen bir arazi tesviye yönteminin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmada, toprak bünyesine göre, saptanacak kazı-dolgu oranı ile uygulanmak istenilen sulama yönteminin gerektirdiği eğim derecelerini sağlayan ve en az toplam kazı miktarını veren eniyi tesviye düzlemlerinin elde edilmesi amacıyla materyal olarak ele alınan beş tarım arazisi parçasına ilişkin tesviyenin hazırlanmasında doğrusal programlama yöntemi uygulanmıştır. Elde edilen sonuçlar, bu arazilerin en küçük kareler ve simetrik artıklar tesviye projeleme yöntemleriyle, aynı ölçütler altında karşılaştırılmıştır. Buna göre, doğrusal programlama modeliyle bu iki yöntemden daha az toplam kazı sağlandığı ve bugün uygulamada yaygın olarak kullanılan en küçük kareler yöntemine oranla % 5 ile % 23 arasında daha az kazı miktarı elde edildiğ saptanmıştır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Turgut Aykın, İbrahim Nişancı
Başlık	Bölgesel Sağlık Planlaması
Sayı	HAZİRAN 1983 CİLT: 2 SAYI: 1
Özet
Bu çalışmada,sağlık sisteminin bölgesel planlamasına bir yaklaşım ve bu problemin çözümü için bir doğrusal tamsayı programlama modeli sunulmuştur. Amaç servislere olan talebi en fazla yapacak şekilde sistemin oluşumunu planlamakdır. Değişik servis verecek tipler tanımlanmış ve tesisler arasında ilişkileri düzenlemek için bir çalışma politikası önerilmiştir. Tamsayı modeli daha küçük alt problemlere, "Lagrange" açılımı ile, ayrıştırılarak çözülmüştür. Geliştirilen model Kangal bölgesine (Sivas) uygulanmıştır. Yeni bir çalışma politikasının ve sisteminin, merkezi bir yapı içerisinde desentralizasyonunun hastalara daha fazla olanak sağlayacağı gözlenmiştir. Servis tesislerinin desentralizasyonunun ekonomik ve sosyal refah düzeyine bağlılığı da çözüm üzerinde önemli bir kısıttır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Osman Oğuz
Başlık	Tam Sayılı Programlamada Çözümlenebilirlik
Sayı	HAZİRAN 1983 CİLT: 2 SAYI: 1
Özet
Tam sayılı programlama problemleri son 20 yılda sarfedilen tüm gayretlere rağmen tatminkar bir biçimde çözülememektedir. Son yıllarda bunun nedenleri üzerinde yeni kuramlar ortaya konmuş, hatta bu tip problemlerin sonsuza dek çözülemez kalacağına dair kuşkular ileri sürülmüştür. Diğer yandan, yaklaşık çözüm elde etme yöntemlerin daha formel bir incelemedn geçirilmesi en canlı araştırma alanlarından biri haline gelmeye başlamıştır. Bu yazıda, yukarıda sözü edilen gelişmeler özetlenmiş ve bu tip gerçek hayat problemlerinin çözümünde tutulabilecek yollar için öneriler sunulmuştur.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Halim Doğrusöz
Başlık	Türk Toplumunda Yöneylem Araştırmasının Yeri, Rolü ve Gelişme Yönü
Sayı	OCAK 1980 CİLT: 1 SAYI: 1
Özet
Yöneylem Araştırması (YA), Türk Toplumunda etkin bir yer ve rol alması bakımından güçlü bir potansiyel taşıyor. Bu potansiyeli gerçekleştirebilmek için, YA'nın dünyada ulaştığı son durumu ve Türkiye'de kazandığı anlam ve statüyü iyi değerlendirerek, sağlıklı ve güçlü bir gelişme yönü saptamak gerekir. Son 40 yıllık gelişme süreci içinde "Operational Research" adı altında yapılanlar ve sonuçlarının dünya toplumuna önemli katkıları oldu ama diğer yandan bazı yozlaşmalar da baş gösterdi. Türkiye'deki gelişme yönümüzü inceledikten sonra 1) YA Yaklaşımı ve 2) YA Bilimi (veya disiplini) gibi iki olgunun varlığı saptandı. Bunların anlamları ve toplumun çeşitli kesimleri ile olan etkileşimler, YA'nın toplumdaki yerini ve rolünü belirlemekte ve gelişme yönü için saptanacak ilkelere ışık tutmaktadır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Merih Celasun
Başlık	Yöneylem Araştırmasının Gelişme Sorunları ve Yönleri
Sayı	OCAK 1980 CİLT: 1 SAYI: 1
Özet
Bu bildiride, Yöneylem Araştırması (YA) disiplininin gösterdiği evrimsel gelişmenin başlıca aşamaları üzerinde durulmakta ve bu aşamalarda etken olan düşünsel eğilimler ve çevresel koşullar tartışılmaktadır. YA'nın Türkiye ortamında daha aktf ve verimli bir rol oynaması yönünde girişilecek çabaların kapsamı ve niteliği konularında bazı öneriler de kısaca belirlenmektedir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	İlhami İ. Karayalçın
Başlık	Yöneylem Araştırması Eğitiminin Son On Yıldaki Gelişiminin Değerlendirilmesi ve Bazı Öneriler
Sayı	OCAK 1980 CİLT: 1 SAYI: 1
Özet
1970 yılında Istanbul'da toplanan Yöneylem Araştırması Eğitim Konferansından bu yana Avrupa'da Yöneylem Araştırması eğitiminde birçok değişiklikler ve gelişmeler olmuştur. Bu bildiride Yöneylem Araştırması eğitimi, biçimsel, biçimsel olmayan, lisans, lisansüstü, disiplinlerarası yan dal programları olarak sınıflandırılacaktır. Yöneylem Araştırması ve ilgili dallardaki yayınlar eğitimin bir faaliyet sahası olarak incelenecektir. Bundan sonra çeşitli Avrupa ülkelerindeki üniversitelerde öğretilen modeller, yöntemler, uygulama alanları ve bunların öğretilmesine ilişkin yöntemler gözden geçirilecektir. Yapılan ilerlemeler saptanacak ve Yöneylem Araştırması eğitimindeki değişik yaklaşımlar uygulama ve akademik uygulayıcı ve eğitimcilerin bakış açıları arasındaki fark belirlenmeye çalışılacaktır. Ayrıca, Yöneylem Araştırması eğitiminde verimliliği ve elde edilen sonuçların düzeyini yükseltmek amacı ile Yöneylem Araştırması eğitiminde kapsanan konular, modeller ve yöntemlerin bir envanterinin yapılmasının gereği vurgulanacaktır. Yöneylem Araştırması bilim dalının eğitim açısından incelenmesi bu dalda eğitim yapan öğretim elemanlarının kendi yapılar da gözönünr alınarak yapılacaktır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Necati Arıkan
Başlık	Yöneylem Araştırmasının Üretim Yönetiminde Uygulama Sorunları
Sayı	OCAK 1980 CİLT: 1 SAYI: 1
Özet
Yöneylem Araştırmasının Türkiye koşullarında uygulanmasında en önemli sorun, yönetim bilimlerinin gerektirdiği eğitim ve bilgi düzeyi ile iş dünyasında varolan düzey arasındaki açıklığın büyüklüğüdür. Yer yer bu açık bir uçurum mertebesine ulaşabilmekte ve yönetim bilimi uzmanı ve uygulayıcılar arasında ortak bir dil kurulamayacak kadar büyük olmaktadır. Bu açığın bilincinde olmayan genç bir yöneylem araştırmacısı ne kadar çok bilimsel yöntem ve matematiksel yöntemlerle donatılmış olursa olsun büyük bir heyecanla iş dünyasına girdiğinde birden kendisini bir uçurumun kenarında görmekte ve büyük bir düş kırıklığına uğramaktadır. Öte yandan, bu açığın bilincinde olan bir yöneylem araştırmacısı ise öğrendiği yöntemleri önce söz konusu açığı nasıl kapatacağına uygulayarak işe başlamakta ve bulunduğu işletmeye çok büyük katkılarda bulunabilmektedir. Bu bildirinin amacı, uygulamaya girecek yöneylem araştırmacılarına bu bilinci kısmen de olsa aşılamaya çalışmaktır. Düşünce ve önerilerin somutlaştırılması için de yöneylem araştırması yöntemlerinin üretim yönetimine uygulanması örnek konu olarak seçilmiştir.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	İbrahim Kavrakoğlu
Başlık	Enerji Sektöründe Karar Analizi
Sayı	OCAK 1980 CİLT: 1 SAYI: 1
Özet
Enerji sektörünün ana öğelerini içeren bir model geliştirilerek 1960-1975 yılları için Türkiye'ye uygulanmıştır. Doğrusal programlama tekniğine dayalı olarak forüme edilen model aracılığyla, sözkonusu yıllarda izlene enerji politikasının temelinde yatan varsayımlar incelenmiştir. Değişik kabullere dayalı olarak elde edilen model çözümleri ile gerçek verilerin kıyaslamasından oraya çıkan sonuçlara göre, o yıllarda uygulanmakta olan strateji, petrol fiyatının artmayacağı görüşüne dayalıdır. Ayrıca, Keban barajındaki gecikmenin enerji yatırım seçeneklerini azalttığı ve bu sektörde atıl kapasite yaratmanın ya da öngörülenden çok daha hızlı bir gelişmeyi gerçekleştirmenin olanaksızlığı anlaşılmaktadır.
Anahtar Kelimeler

Yazarlar	Muhittin Oral
Başlık	Bilim ve Teknoloji Politikası Üzerine
Sayı	OCAK 1980 CİLT: 1 SAYI: 1
Özet
Bu bildiride, ulusal kalkınma açısından bilim ve teknoloji kendisini içeren "ulus sistemi"nde bir altsistem olarak tanımlanmış ve öteki altsistemlerle ey-tkileşimleri gözönünde bulundurularak işlenmiştir. Bilim ve teknolojiyi etkileyen ve bundan etkilenen önemli faktörler dinamik bir yapı içerşsinde etkileşim biçimleri ile birlikte bir modele dönüştürülmüştür. Böylece geliştirilen modelin bilim ve teknoloji politikası oluşturulmasında nasıl kullanılabileceği üzerinde durulmuştur.
Anahtar Kelimeler